هزینه سبد غذایی خانوار ایرانی بحرانی شد+ جزئیات
مرکز آمار ایران تازهترین اطلاعات مربوط به میانگین قیمت کالاهای خوراکی در آبان ۱۴۰۴ را منتشر کرده و بر پایه همین دادهها، اکوایران هزینه لازم برای تأمین حداقل خوراک مورد نیاز افراد و خانوادهها را محاسبه کرده است. آنچه از این بررسیها برمیآید نشان میدهد افزایش چشمگیر قیمت مواد غذایی، بار سنگینی بر دوش مردم، بهخصوص خانوارهای کمدرآمد، گذاشته است؛ موضوعی که در اقتصاد تورمی سالهای اخیر ایران تقریباً به یک وضعیت دائمی تبدیل شده است.
بر اساس این محاسبات، یک فرد برای تهیه حداقل پروتئین مورد نیاز بدن شامل گوشت قرمز، مرغ و تخممرغ باید حدود یک میلیون و ۱۶۸ هزار تومان هزینه کند. در بخش لبنیات نیز برای مصرف روزانه شیر، ماست، پنیر و مقدار کمی کره، رقمی نزدیک به یک میلیون و ۱۹۲ هزار تومان برآورد شده است. تأمین میوههای ضروری مانند سیب و پرتقال نیز حدود ۶۸۹ هزار تومان خرج روی دست مصرفکننده میگذارد.
برای مجموعهای از کالاهای ضروری دیگر ازجمله نان، برنج، ماکارونی، حبوبات، سیبزمینی، شکر و… نیز در مجموع یک میلیون و ۲۴۰ هزار تومان نیاز است. با جمع این ارقام، حداقل هزینه تأمین خوراک یک فرد در آبان امسال به ۴ میلیون و ۳۳۸ هزار تومان میرسد.
اگر همین الگوی غذایی برای یک خانوار ۳.۱ نفره محاسبه شود، رقم نهایی به حدود ۱۳ میلیون و ۴۵۰ هزار تومان افزایش پیدا میکند. بررسیها نشان میدهد این عدد نسبت به مهرماه امسال ۴.۲۵ درصد و در مقایسه با آبان سال گذشته بیش از ۷۱ درصد رشد داشته است.
در حالی که مرکز آمار تورم ماهانه آبان را ۳.۴ درصد و تورم نقطهبهنقطه را حدود ۵۰ درصد اعلام کرده، افزایش هزینه حداقل معیشت از این نرخها فراتر رفته و همین امر فشار اقتصادی بیشتری را بر خانوادههای کمدرآمد تحمیل میکند.
از آنجا که تغذیه مناسب برای جلوگیری از سوءتغذیه و بیماریهای ناشی از آن ضروری است، هزینه خوراک حتی در شرایط افت درآمد نیز از سبد مصرفی خانوار حذف نمیشود. نهادهای پژوهشی معتبر مانند انستیتو تحقیقات تغذیه و دانشکده علوم تغذیه دانشگاه علوم پزشکی تهران الگوی مشخصی از «سبد غذایی مطلوب» ارائه کردهاند؛ الگویی که اکوایران نیز برای طراحی سبد معیشتی خود از آن استفاده کرده است.
با وجود نقش بزرگ مواد غذایی در بودجه خانوار، دستیابی به این الگوی استاندارد برای بسیاری از خانوادهها روزبهروز دشوارتر میشود. رشد پیدرپی قیمت کالاهای اساسی و جهش هزینه سبد خوراکی باعث شده اکوایران شاخص ویژهای برای برآورد ماهانه هزینه سبد غذایی مطلوب ایجاد کند؛ شاخصی که بر پایه دادههای رسمی مرکز آمار هر ماه بهروز میشود.
