پرواز قیمت تخممرغ به شانهای ۶۰۰ هزار تومان؛ جزئیات افزایش هزینه ارزانترین منبع پروتئین خانوار
قیمت هر شانه ۳۰ عددی تخممرغ در برخی فروشگاهها به حدود ۶۰۰ هزار تومان رسیده است؛ این در حالی است که مرغداران ادعا میکنند محصول خود را به دلیل مشکلات زنجیره توزیع، پایینتر از هزینه واقعی تولید به فروش میرسانند.
تخممرغ که سالیان متمادی به عنوان یکی از در دسترسترین و ارزانترین منابع تأمین پروتئین در سبد غذایی خانوارهای ایرانی شناخته میشد، این روزها با افزایش شدید قیمت، فشار مضاعفی را بر معیشت مردم وارد کرده است. در شرایطی که خرید دانهای تخممرغ برای شهروندان هزینه بیشتری به همراه دارد، قیمت هر شانه ۳۰ عددی این محصول در برخی از خردهفروشیها مرز ۶۰۰ هزار تومان را لمس کرده است. این جهش قیمتی، انتقادهای فراوانی را در میان مصرفکنندگان به همراه داشته است.
توقف و بازگشت صادرات؛ عامل نوسان بازار
صادرات تخممرغ طی ماههای اخیر چند بار تغییر کرده است. در دورهای که تولیدکنندگان با زیان مواجه بودند، صادرات بهعنوان راهکاری برای تنظیم بازار مطرح شد؛ اما پس از افزایش قیمت مصرفکننده، محدودیتهایی برای صادرات اعمال شد.
فعالان صنعت معتقدند صادرات باید بهعنوان یک ابزار تنظیم بازار عمل کند؛ یعنی در زمان مازاد تولید فعال باشد و در زمان کمبود داخلی مدیریت شود. تصمیمهای کوتاهمدت میتواند باعث بیثباتی در برنامهریزی مرغداران شود.
هزینه تولید تخممرغ چقدر است؟
محمد مرادی، مدیرعامل اتحادیه مرکزی مرغداران مرغ تخمگذار میهن، اعلام کرده است که هزینه تولید هر کیلوگرم تخممرغ براساس محاسبات اتحادیه حدود 260 هزار تومان است و وزارت جهاد کشاورزی نیز این رقم را حدود 235 هزار تومان در سطح مرغداری محاسبه کرده است.
به گفته وی، تولیدکنندگان در ماههای گذشته به دلیل کاهش تقاضا و مشکلات صادراتی، محصول خود را با زیان عرضه کردهاند و افزایش اخیر قیمت بیشتر به معنای نزدیک شدن قیمت بازار به هزینه واقعی تولید است.
چرا تخممرغ برای مردم گران و برای مرغدار ارزان است؟
مشکل اصلی بازار تخممرغ، فاصله میان قیمت تولید و مصرف است. قیمت مرغدار معمولا براساس هر کیلوگرم در محل تولید محاسبه میشود، اما مصرفکننده قیمت یک شانه را پرداخت میکند؛ قیمتی که شامل هزینههای متعدد در مسیر توزیع است.
همچنین وزن تخممرغ، نوع بستهبندی، برند و محل فروش نیز روی قیمت نهایی اثر دارد. به همین دلیل مقایسه مستقیم قیمت مرغداری با قیمت فروشگاهی تصویر کاملی از سود زنجیره ارائه نمیدهد.
ادامه زیان تولیدکننده چه پیامدی دارد؟
فروش طولانیمدت با قیمت پایینتر از هزینه تولید میتواند باعث کاهش سرمایهگذاری، حذف گلهها و افت تولید در آینده شود. کاهش تولید نیز با فاصله زمانی میتواند زمینه افزایش دوباره قیمتها را ایجاد کند.
کارشناسان معتقدند برای ایجاد ثبات در بازار تخممرغ باید چند اقدام همزمان انجام شود:
ایجاد سیاست پایدار صادراتی
توسعه صنایع تبدیلی مانند تولید پودر تخممرغ
کاهش فاصله قیمت تولید تا مصرف
کنترل هزینههای تولید و نهادههای دامی
جمعبندی
بازار تخممرغ اکنون با یک تناقض جدی روبهرو است؛ مصرفکننده برای خرید یک شانه تخممرغ باید هزینه بالایی پرداخت کند، اما تولیدکننده همچنان از پایین بودن قیمت فروش گلایه دارد. حل این مشکل نیازمند مدیریت زنجیره تولید تا مصرف است، زیرا صرف افزایش یا کاهش مقطعی عرضه نمیتواند بازار را به ثبات برساند.
منبع: ایرانجیب
